Kraamzorg

In Nederland heeft iedereen die een kind krijgt recht op kraamzorg. De kraamverzorgster assisteert de verloskundige bij een thuisbevalling maar komt ook de eerste week na de bevalling en leert hoe je de baby moet verzorgen. Ook neemt zij alle dagelijkse taken van je over zodat jij volledig kunt genieten van je kraamtijd.
Wanneer je in het ziekenhuis bent bevallen, komt zij als je weer thuis bent.
Het is belangrijk om kraamzorg tijdig aan te vragen, het liefst zo vroeg mogelijk in de zwangerschap (voor de 16e week). Informeer voor de zekerheid bij je ziektekostenverzekering of je kraamzorg zelf moet regelen of dat de verzekeringsmaatschappij dit voor je doet.
Twee maanden voor je uitgerekende datum zal er een medewerker van de kraamzorg bij je langskomen. Ze zal je vragen hoe lang en hoeveel uur per dag je kraamzorg wilt hebben. Je bepaalt zelf wat je wilt wat de kraamverzorgster doet. Denk hierover na voordat je het gesprek hebt. Check je verzekeringspolis hoeveel uur je vergoed krijgt. Meer uren is altijd mogelijk, maar deze komen voor eigen rekening.

Wat zijn de taken van Kraamzorg

Cursussen

Nederland telt verschillende soorten zwangerschapsbegeleiding. Een zwangerschapscursus geeft een goede voorbereiding op de bevalling en de komst van je baby. Je oefent bepaalde technieken die je kunnen helpen bij de bevalling en je krijgt informatie over je zwangerschap en baby. Daarnaast kun je je gevoelens en emoties delen met anderen. Er zijn uiteenlopende mogelijkheden zodat je er een kunt kiezen die het beste bij je past. Je leert er ademhalingstechnieken om je te ontspannen en om je weeí«n op te vangen en te persen. De ene cursus geeft meer aandacht aan de zwangerschap de ander aan de bevalling, maar allemaal met het doel je zelfvertrouwen te geven.

Er zijn verschillende soorten cursussen:

Zwangerschapsgymnastiek
Haptonomische zwangerschapsbegeleiding
Zwangerschapsyoga
Mensendieck zwangerschapsbegeleiding
Samen bevallen
Cesar
Zwangerschapszwemmen
Zwangerschapscursus Reiki
Voorbereiding op borstvoeding

De kraamkamer

Je hebt gekozen voor een bevalling in een vertrouwde omgeving, maar hiervoor moet wel een en ander in orde worden gemaakt en in huis worden gehaald. Je verloskundige kan je precies vertellen wat je hiervoor nodig hebt en wat je hiervoor moet doen. Je moet in ieder geval tijdig (zo’n 6 tot 8 weken voor de bevalling) een kraampakket in huis halen. Je zorgverzekeraar (of thuiszorg) zorgt hiervoor. Je kunt deze afhalen bij de apotheek en in sommige gevallen wordt deze naar je huisadres gestuurd. Bij je zorgverzekeraar kun je hier naar informeren.
Lees verder...

Het kraampakket

Als je bij je zorgverzekeraar hebt aangegeven dat je zwanger bent, kun je rond de 34e week van je zwangerschap een kraampakket verwachten. Niet alle maatschappijen verstrekken gratis een dergelijk pakket, informeer dus voor de zekerheid bij je verzekering.

Inhoud kraampakket

De babykamer: Wat heb je nodig en waar moet je op letten

De eerste 12 weken zijn voorbij, je begint al voorzichtig die leuke, schattige kleertjes te kopen die je onlangs in de winkel zag liggen. De kans dat het nu alsnog mis gaat, is een stukje kleiner geworden. Je kunt alvast voorzichtig nadenken over de inrichting van de babykamer. Want daar komt best een en ander bij kijken en… sommige meubels hebben een lange levertijd (zo’n 10 tot 12 weken)!
Lees verder...

Checklist uitzet babykamer
Checklist uitzet babyverzorging
Checklist uitzet babyvoeding
Checklist uitzet op stap met je baby
Checklist uitzet babykleertjes
Checklist uitzet 'Voor later'
Checklist uitzet totaal
Kwaliteitseisen
Tip voor de babykamer: Een schilderij op je muur!

Pretecho

De pretecho is een relatief nieuw verschijnsel. De visuele kennismaking met je ongeboren kindje is een unieke ervaring. Verschillende activiteiten van de baby zijn op beeld te zien en het is zelfs mogelijk hier een video-opname van te krijgen, zodat je thuis het nog eens rustig kan bekijken.
Een pretecho wordt gemaakt op verzoek van jezelf. Er is geen medische noodzaak voor nodig. De kosten zijn dan ook voor je eigen rekening.
Hierin verschilt de pretecho van een medische echo. De laatstgenoemde echo wordt gemaakt op verwijzing van een verloskundige, gynaecoloog of huisarts. Deze echo's worden wel vergoed door je ziektekostenverzekering. Een pretecho is qua techniek hetzelfde als de medische echo.

Wat is een echoscopie?
Bij een echo wordt gebruik gemaakt van geluidsgolven. Deze hebben een hogere frequentie dan je kunt horen. Dit geluid wordt ultrageluid genoemd. Inwendige organen weerkaatsen die geluid. Het weerkaatsen wordt ontvangen en elektronisch verwerkt tot een afbeelding die je op de monitor kunt bekijken.

Wanneer is een geschikt moment?
Een 2D echo is al mogelijk vanaf 6 weken. In deze periode zie je hartje al kloppen. Vanaf 12 weken zijn het hoofdje, lijfje, armpjes en beentjes duidelijk zichtbaar en vanaf 22 weken past de baby niet meer in zijn geheel in beeld, maar is het wel goed mogelijk om naar allerlei details te kijken. Zo heeft iedere ontwikkelingsfase zijn eigen charme.
Vooral wanneer de baby wakker is zal je veel mooie beelden kunnen zien. Vanaf 20 weken kan ook het geslacht bekeken worden, al geeft dit nooit 100 procent zekerheid.

Is echoscopie opgenomen in het basispakket?
Adressenlijst bureaus voor echoscopie (pretecho) in heel Nederland

Budget

Kinderen kosten geld. Het Nibud heeft de kosten van een baby-uitzet op een rijtje gezet. Een aantal artikelen moet je al in huis hebben voor de geboorte van je kindje; dat zijn de dingen die je direct nodig hebt bij de verzorging van je kindje. Onderstaande kosten zijn uiteraard globale kosten, je kunt het uiteindelijk zo duur (of zo goedkoop) maken als je het zelf wilt.

Baby-uitzet

Overige baby artikelen

Op bepaalde kosten is natuurlijk best te besparen. Kijk eens naar tweedehands artikelen of misschien is er in de familie nog een en ander over te nemen. Houd er ook rekening mee dat je in je kraamtijd veel kleertjes cadeau krijgt. Om de kosten te drukken kun je daarom in eerste instantie alleen het hoognodige aanschaffen en na de kraamtijd kijken wat je nog écht nodig hebt.
Ook een bevalling is niet voor niets. Het is verstandig om vroeg in je zwangerschap bij je zorgverzekeraar te informeren naar eventuele vergoedingen. Wanneer je op basis van een medische indicatie in het ziekenhuis moet bevallen, wordt alles vergoed. Maar wanneer dit niet het geval is, zul je zelf de basiskosten van de bevalling moeten betalen.
Ook kan je zorgverzekeraar vertellen hoeveel recht je hebt op kraamzorg. Handig om bijtijds te weten zodat je eventueel nog wat extra hulp (vanuit je omgeving) kunt regelen.
Denk ook niet dat een thuisbevalling gratis is. Ook hier moet betaald worden voor de hulp van een verloskundige.

De bevalling nadert

Ondanks dat het een natuurlijke gebeurtenis is, is het toch belangrijk goed voorbereid te zijn op je bevalling. Als er geen medische noodzaak voor is om in het ziekenhuis te bevallen, mag je zelf kiezen waar je kindje geboren wordt. Het kan je een vertrouwd gevoel geven om thuis te bevallen maar misschien geeft je het een gerust gevoel als je poliklinisch gaat bevallen. Er bestaat ook nog een derde optie, namelijk bevallen in een kraamzorghotel.
Als je eenmaal weet in welk ziekenhuis je wilt bevallen, regel dan dat je van te voren alvast even op de kraamafdeling en verloskamers mag komen kijken. Bij de meeste ziekenhuizen is dit mogelijk hiervoor een afspraak te maken.
Wat heb je allemaal nodig voor een bevalling? In ieder geval zal je bed moeten worden verhoogd. Vanaf 37 weken moet de lighoogte van je matras minimaal 70 (tot 80) cm zijn. Dit kun je doen door middel van klossen of met kratten. Dit geldt ook als je in het ziekenhuis wilt bevallen. Deze verhoging is vereist door de arbo om rugklachten van de verloskundigen en kraamverzorgsters te voorkomen.
Houdt er rekening mee dat een waterbed niet verhoogd kan worden. In dat geval kun je beter een apart eenpersoonsbed regelen.

Wanneer je thuis bevalt houdt er dan rekening mee dat dezelfde verdieping ook voorzien is van stromend water en zorg dat er een goede verlichting is.

In huis voor een thuisbevalling
Aanschaffen voor een ziekenhuisbevalling
Bevallen in een kraamzorghotel

Doorverwijzing naar gynaecoloog

Aan het begin van de zwangerschap is 77% van alle vrouwen onder controle bij een eerstelijns verloskundige en iets meer dan 20% bij een gynaecoloog in de tweedelijns verloskundige zorg. Van de zwangeren die aan het begin van de zwangerschap onder begeleiding zijn van de verloskundige, wordt 30% tijdens de zwangerschap verwezen naar de gynaecoloog. Iets minder dan de helft van alle vrouwen (45%) begint aan de bevalling onder begeleiding van een eerstelijns verloskundige. Een deel van hen wordt tijdens de bevalling alsnog naar de tweede lijn verwezen.

Uiteindelijk bevalt 22% van de vrouwen thuis en 11% poliklinisch onder begeleiding van een eerstelijns verloskundige. 67% van de vrouwen bevalt in de tweede lijn onder verantwoordelijkheid van een gynaecoloog. Voor vrouwen die voor de eerste keer zwanger zijn geldt dat uiteindelijk 77% bij de gynaecoloog moet bevallen, waarbij bijna 50% tijdens de bevalling alsnog verplaatst moeten worden (naar het ziekenhuis).

Kortom: als je zwanger bent van je eerste kind is de kans erg groot dat je tijdens de zwangerschap naar het ziekenhuis wordt doorverwezen (56% om precies te zijn) en als je behoort tot de 42% van de zwangeren die de bevalling thuis mag beginnen is de kans bijna 50% dat je alsnog naar het dat je alsnog naar het ziekenhuis moet gaan.

Brovermelding:
Perinatale Zorg in Nederland 2006 (Stichting Perinatale Registratie Nederland)
Wiegers TA, Janssen BM. Monitor verloskundige zorgverlening: eindrapport. Utrecht: NIVEL, 2006.

Vraag het onze Doula

In onze rubriek 'Stel een vraag aan...' kun je gratis een vraag stellen aan een van onze deskundigen. Mylène Martens is er één van. Zij is een Doula.
Je kunt haar bijvoorbeeld vragen stellen over: voorbereidingen op de bevalling, bevallingsverloop, bevallingsplannen, zwangerschapscursus, haptonomische zwangerschapsbegeleiding en Doula ondersteuning.
Mylene heeft haar eigen praktijk: www.bevalsamen.nl.

Stel een vraag aan Mylène

Boekentip

Mijn zwangerschap en baby
Zwanger
Weer zwanger
De Dikke van Daphne
Waar beval ik?
Jouw 9 maanden dagboek
De meest gestelde vragen over zwangerschap en bevalling
In blijde verwachting
Hoe werkt mijn zwangerschap?
Krijg nou tieten! en andere zwangerschapsverschijnselen
Oei, ik groei! – Buik- en babygeheimen
Alive & Happy zwanger – Nu al een relaxte mama voor de baby in je buik
Prenataal onderzoek
De grote zwangerschap en opvoeding voor Dummies
Zwanger met hart en ziel
Het borstvoedingsboek
Wat mankeert mijn kind
Regelmaat en inbakeren
Moeders, het complete handboek
De Baby Bijsluiter
Medisch handboek
Veilig door je kraamtijd

Luistertip

Ontspannen zwanger

Extra informatie

Volg het weblog van Eric Eraly: Stoppen met roken
Alles over vruchtwaterpunctie (Amniocentese)
Thuisbevalling? Maak tijdig de kraamkamer klaar!
Een doula bij je bevalling
Zwangerschapskleding
De babykamer: Wat heb je nodig en waar moet je op letten
Hoe heb je verteld dat je zwanger bent?
Geboortebedankjes : Een leuk kadootje voor het kraambezoek
Geboortegedichtjes
Alles over de keizersnee
Low budget baby: Een babyuitzet met beperkte financiële middelen
Tweelingen: dubbel geluk, dubbele zorg
Jaloezie in het gezin
Vader worden doe je niet alleen
Veilige slaapomgeving voor je baby
Checlist veiligheid in en rond het huis
Ssstressstressstressstresss
Babymassage: verdieping van de band met je baby!
De kracht van muziek
Hoe worden baby's onderzocht op aangeboren of erfelijke aandoeningen?
Overzicht "Wanneer regel je wat?" (zwangerschapskalender: lekker makkelijk!)
Wat is zwangerschapsverlof?
Wat is kraamverlof?
Is echoscopie opgenomen in het basispakket?
Zoek een verloskundige, kraamzorghotel of echografisch bureau bij jou in de buurt

Artikelen

De weg naar bevalling kan anders
Uniek in Nederland: Het geboortejurkje
Starten met een goede start: Gezond Zwanger voor Allochtonen, startpunt succesvolle voorlichting rond zwangerschap
Negen maandenbeurs 2009
Tip voor de babykamer: Een schilderij op je muur!
Queen mum collectie winter 2008 - 2009
Rockstar Tico Torres presenteert zijn eigen baby- en kinderlijn: Rock Star Baby
Zelfstandig en zwanger: ZEZ uitkering
Postbus 51 nieuwtjes
Baby-Walz: Babykleding bestellen vanuit je luie stoel
Linnen sfeerlijnen van Fabsworld

Ervaringen

Praat mee met andere ouders op het prikbord.