Rond 1920 kwamen er in heel Nederland steeds meer consultatiebureaus en jonge moeders maakten hier dankbaar gebruik van. De kindersterfte werd hierdoor teruggedrongen. In de jaren daarna werd het CB een begrip en werd de zorg steeds beter toegespitst op moeder en kind.
Anno 2008 en meer dan een eeuw verder kunnen jonge moeders nog altijd terecht bij de consultatiebureaus en is de zorg die geboden wordt meer en meer uitgebreid. De thuiszorg heeft het inmiddels van de kruisvereniging overgenomen en deze dienst is gratis. Hoewel niet verplicht door de overheid, gaat 98% van de jonge moeders naar het consultatiebureau. Op het consultatiebureau wordt de gezondheid, groei en ontwikkeling van baby's en peuters van 0-4 jaar gevolgd en wordt het rijksvaccinatieprogramma uitgevoerd. Ouders vinden het prettig om de gezondheid en ontwikkeling van hun kindje in kaart gebracht te hebben en om (eventueel) gebruik te maken van het rijksvaccinatieprogramma. Daarnaast kunnen ze met hun vragen over (borst)voeding, gedrag, slapen, veiligheid en opvoeden op het consultatiebureau terecht. Mocht er iets niet goed zijn dan word je automatisch doorverwezen naar gespecialiseerde reguliere hulp, zoals de huisarts, kinderarts, fysiotherapeut,e.d. Al met al is het CB dus een nuttig instituut met hardwerkende, speciaal opgeleide artsen en verpleegkundigen.
Hoe ziet de moderne ouder het consultatiebureau?
Ondanks dit netwerk van uitgebreide zorg zijn er jonge ouders die zich negatief uitlaten over het CB. Velen zijn namelijk ontevreden over het feit dat ze geen medewerking krijgen bij het zoeken naar andere hulp, buiten het reguliere aanbod van het CB om. Ouders zijn tegenwoordig mondiger en laten zich niet meer met een kluitje in het riet sturen, zeker niet als het hun eigen vlees en bloed betreft. Dus als ze in de reguliere zorg niet verder komen, nemen ze zelf het initiatief en gaan op zoek naar alternatieve mogelijkheden.
Een veel gehoorde klacht is, dat ouders vinden dat hun probleem gebagatelliseerd wordt door het CB. Een moeder voelt het intuïtief aan als er iets aan de hand is met haar kind. Ouders van nu willen eventuele aandoeningen kunnen uitsluiten om zo meer zekerheid te verkrijgen. Een ander geluid dat ouders laten horen, is de onzekerheid waar zij mee worden opgezadeld. Dit omdat zij op het CB, volgens menig ouder, belerend worden bejegend.
Worden deze signalen wel opgepikt door het CB en de jeugdgezondheidszorg? Sluit de visie van het CB nog wel aan bij de eisen en verwachtingen van de moderne ouder? In 2001 heeft Ouders Online een grootscheeps onderzoek verricht onder ouders met het motto: "Wat vindt u van het consultatiebureau?" Ook toen bleek dat ouders om praktisch dezelfde redenen zich sceptisch uitlieten over het CB met als grootste kritiek:
Betutteling
Het blijft een groot pijnpunt, waar respondenten vaak uitvoerige toelichtingen op hebben gegeven. Het betreft de gebrekkige aansluiting van de cultuur van het CB bij de levensstijl van moderne ouders. Ouders voelen zich 'betutteld' .
Bron: www.ouders.nl
Voorbeelden
Allergie een 'modewoord'?
Huilbaby
Wisselende adviezen
Ouders hebben ook moeite met de wisselende adviezen die gegeven worden. Probleem en verwarrend hierbij is dat er in sommige gevallen wordt terug gegrepen op remedies uit het verleden. Jarenlang werd het advies gegeven om je baby vooral te troosten bij huilgedrag, dit zou een goede hechting bevorderen. Het advies was om de baby 's nachts lekker tussen de ouders in te laten slapen. Mits je geen bedwelmende middelen gebruikte zou je nooit bovenop je baby kunnen gaan liggen. Je instinct zou dat zelfs tijdens je slaap voorkomen. Overdag had je je baby lekker in een draagdoek tegen je aan. Het allerbelangrijkste was liefde geven met een grote letter L.
Momenteel is het advies weer de oude rust en regelmaat toe te passen van onze grootmoeders: Het kindje langer laten huilen in zijn eigen bedje, even troosten en er zeker niet uithalen. Tussen de ouders in laten slapen wordt nu ten sterkste afgeraden, het kind kan stikken door jouw gewicht of last krijgen van warmtestuwing als het tussen de ouders in bed ligt. Welk advies nu het beste is weet niemand, elk advies heeft al ooit eens als het beste gegolden!
Werd inbakeren lange tijd afgeraden omdat een baby voor een goede ontwikkeling bewegingsvrijheid nodig had, nu is het weer een trend.
Gaan we eeuwen terug in de tijd? Uit landelijk onderzoek naar de effectiviteit van verschillende interventies bij baby's die veel huilen en jengelen in het Wilhelmina kinderziekenhuis te Utrecht, bleek dat inbakeren een toegevoegde waarde tot zeven weken heeft in combinatie met rust en, regelmaat (prikkelreductie). Het laatst genoemde geeft dezelfde resultaten in de weken daarna.
Inbakeren alleen helpt niet! Het is een in feite ouderwetse vorm van symptoombestrijding in plaats van dat het zich richt op de aanpak van de oorzaak. Daarbij geeft inbakeren meer kans op hechtingsproblemen en worden de natuurlijke reflexen bij borstvoeding verstoord of belemmerd als het kind is ingebakerd. Maar ook de 'hongersignalen' van de baby worden onderdrukt. Nota excessief huilen 2007: Hoewel beide interventies tot hetzelfde resultaat leiden, heeft het aanbrengen van rust en regelmaat altijd prioriteit boven inbakeren. Inbakeren dient namelijk veilig te gebeuren voor wat betreft heupdysplasie en wiegendood en moet weer tijdig afgebouwd worden. Rust en regelmaat kent die beperkingen niet.
Mogelijke aanvullingen op het aanbod
Als je als moeder toevallig meerdere kinderen hebt gebaard in de afgelopen vijftien jaar dan blijken de richtlijnen van het CB in deze periode sterk aan verandering onderhevig. Sommige adviezen staan lijnrecht tegenover eerdere adviezen. Hierdoor gaan moeders in deze situatie hun eigen koers varen en alle 'goede raad' met een korrel zout nemen.
De adviezen van het CB zouden moeten komen vanuit voortschrijdend inzicht aan de hand van nieuwe ontwikkelingen. Maar blijkbaar worden de adviezen aangepast naar gelang de tijdsgeest die heerst, zijn derhalve aan mode onderhevig en dus tamelijk inconsequent.
In plaats van terug te grijpen naar het verleden en oude inzichten zouden de overheid en jeugdgezondheidszorg eerder open moeten staan voor alternatieve vormen van oorzaakgerichte behandeling. Ouders wenden zich immers nu al tot deze vorm van hulp, ook zonder doorverwijzing of aanbeveling, simpelweg omdat ze daar baat bij hebben.
Hier is duidelijk een rol voor het consultatiebureau weggelegd, mits zij zich orií«nteren wil op de zich immer ontwikkelende maatschappij om ons heen.
Is het niet uit liefde voor het vak, dan toch zeker om aan de vraag en behoefte van de huidige ouders te kunnen voldoen.
Voorbeelden
Osteopathie
Craniosacraal therapie
Homeopathie
Lactatiekundige
Babybegeleiding door een babycoach
Het Antroposofische Consultatiebureau
Steeds meer jonge ouders wenden zich tot het antroposofische consultatiebureau.
Op de website van De Antroposofische Vereniging Nederland is de onderstaande tekst te vinden en is het niet ingewikkeld om te begrijpen waarom ouders hier voor kiezen.
"Kenmerkend voor de reguliere geneeskunde is dat deze vooral is gericht op de fysiek waarneembare fenomenen. Antroposofische geneeskunde is geen vervanging voor de reguliere geneeskunde, maar een verdieping en uitbreiding ervan en dus een aanvullend alternatief. Niet alleen doordat een uitgebreider arsenaal geneesmiddelen en therapieën kan worden geboden, maar vooral doordat méér dan alleen het lichaam in de behandeling kan worden betrokken. Steeds meer mensen raken er van overtuigd dat bij ziek zijn ook allerlei niet-materiële processen een rol kunnen spelen.
Antroposofische artsen behaalden hun artsendiploma aan een Nederlandse universiteit en specialiseerden zich daarna in de antroposofische geneeskunst. Zij verruimen de reguliere geneeskunde tot een meer holistische benadering van de mens, met aandacht voor lichaam, ziel en geest."
ActiZ
ActiZ is een organisatie van zorgondernemers, zij waren als enige vanuit regulier oogpunt bekeken, bereid om hun mening te geven over de nieuwe vormen van hulpverlening.
Inge Steinbuch is Senior beleidsmedewerker en arts Maatschappij & Gezondheid, team Jeugd van ActiZ. Zij benadrukt dat ouders vrij zijn in hun keuze van hulpverlening en dat het afhangt van de lokale afspraken die gemaakt zijn of er ook wordt door verwezen naar niet-reguliere hulpverlening. "In principe werkt de JGZ evidence based, dat wil zeggen dat er verwezen wordt na diagnostiek of eerst nog voor diagnostiek naar behandelmethoden of behandelaars waarvan bewezen is dat het een effectieve methode is. Doorverwijzen is onderdeel van het werk, maar wel wordt er verwezen naar effectieve hulp voor de geconstateerde problematiek", aldus mevrouw Steinbuch.
De grote vraag is wie bepaalt wanneer een methode, effectief en bewezen genoemd mag worden. Is dit dan alleen aan de hand van medisch wetenschappelijke onderbouwing of telt het resultaat in de praktijk dan ook mee?
En hebben de ouders niet het volste recht om dit helemaal zelf te bepalen?
Conclusie
Concluderend kun je stellen dat ouders anno 2008;
De moderne ouders willen bij hun kind problemen uitsluiten of de eventuele oorzaak achterhalen en laten behandelen. Zij en hun kind hebben daar recht op en ze zijn dus steeds meer geneigd om niet langer genoegen met de mededeling dat ze 'Er maar mee moeten leren leven'.
Het succes van de niet reguliere hulpverlening komt voort uit het feit dat ouders allang zelf de conclusie hebben getrokken dat deze, relatief nieuwe, vormen van hulp effectief en doeltreffend zijn.
Nu wordt het tijd dat de jeugdzorg en de zorgondernemers daar aansluiting bij zoeken!
Extra informatie
Allergie een 'modewoord'?
Huilbaby
Osteopathie
Craniosacraal therapie
Homeopathie
Lactatiekundige
Babybegeleiding door een babycoach
Meedoen
Peuteren.nl is een interactieve website. Jouw mening en ervaring stellen we zeer op prijs.
